Seleccionar idiomas...
Cómo el vietnamita empaqueta el significado
Gramática del vietnamita de un vistazo
Selecciona un idioma arriba para ver su panorama arquitectónico.
Common questions about Vietnamese
¿Cómo funcionan los pronombres en vietnamita?
Los 'pronombres' en vietnamita son términos de parentesco que codifican edad y relación social. Anh = hermano mayor (y así llamas a cualquier hombre mayor). Em = hermano menor. Cô = tía o mujer joven. Chú = tío. Ông = abuelo. Bà = abuela. La elección es mutua: tanto el hablante como el oyente eligen roles de parentesco relativos. Elegir mal implica falsa intimidad o distancia y tiene una gran carga social.
¿Qué son los tonos vietnamitas?
El vietnamita del norte tiene seis tonos: ngang (nivel), huyền (bajo descendente), sắc (alto ascendente), nặng (bajo quebrado), hỏi (bajo ascendente-descendente), ngã (alto quebrado). Cada uno se marca con un diacrítico sobre la vocal. Las mismas consonantes y vocales con tonos diferentes son palabras no relacionadas: ma (fantasma), má (madre), mà (pero), mả (tumba), mã (caballo), mạ (plántula de arroz). Los dialectos del sur fusionan algunos tonos.
¿Tiene el vietnamita pasado, presente y futuro?
Los verbos vietnamitas nunca cambian por tiempo, nunca cambian por nada. El tiempo se expresa mediante partículas preverbales o contexto. đã marca pasado o completado ('đã đi' = 'fue'), đang marca progresivo ('đang đi' = 'está yendo'), sẽ marca futuro ('sẽ đi' = 'irá'), sắp marca inminente. Sin partícula, el verbo no está marcado: el contexto decide.
¿Es el vietnamita SVO?
Sí, estrictamente SVO. 'Tôi đọc sách' = 'Yo leo libro'. El verbo se sitúa entre sujeto y objeto. Los modificadores siguen a su núcleo: 'người Việt' (persona vietnamita), 'sách hay' (libro bueno), al revés del inglés. La estructura de tópico-comentario puede adelantar el tópico ('sách này tôi đọc rồi' = 'este libro, yo lo he leído'), pero la cláusula subyacente sigue siendo SVO.
¿Por qué las oraciones vietnamitas suenan 'entrecortadas' para oídos angloparlantes?
Porque cada sílaba vietnamita es una unidad con significado, acentuada y tonificada por separado, y casi ninguna sílaba se contrae con otra. El inglés comprime sílabas ('I'm gonna' de 'I am going to'), reduce las vocales átonas a schwa y usa el ritmo de la oración para agrupar sílabas en tiempos. El vietnamita mantiene cada sílaba distinta y marcada tonalmente, por lo que suena rítmicamente uniforme en lugar de fluido.
Sources for Vietnamese
The grammatical descriptions on this page are informed by the following published reference and descriptive grammars. Grammatical facts themselves are not subject to copyright; the scholars who documented them deserve attribution.
- Thompson, Laurence C. (1965). "A Vietnamese Grammar." University of Washington Press. — No inflection, isolating typology: §3.1, pp. 50–53. — SVO and adjective-after-noun order: pp. 197–199, 233–235. — Pronoun/kinship system: §6.16–6.30, pp. 246–256. — Classifiers (loại-từ): §8.41, pp. 192–197. — Aspect/time particles đã, đang, sẽ, chưa: §11.1–11.5, pp. 209–215. — Post-verbal completive/resultative xong, hết, ra, được: §9.54–9.66, pp. 215–225. — Negation với không and chưa: §11.4, pp. 213–215. — Question particle không and in-situ wh-words: §10.2, pp. 239–250. — Possessive của (optional): §6.21, pp. 250–251. — Modals có thể, muốn, phải, nên: pp. 217–220. — Serial verb constructions: §10.4, pp. 250–254. — Topic-comment / focal complex order MANNER→TIME→PLACE→TOPIC→PREDICATE: Ch. 10, pp. 239–255. — Relative clauses with mà: pp. 254–256. — Six Northern tones (ngang, huyền, hỏi, sắc, ngã, nặng): §3.42, pp. 19–22. — Reduplication (từ láy): Ch. 7 in full, pp. 139–178 — total reduplication for attenuation (đẹp đẹp, nhỏ nhỏ, trắng trắng) p. 152; tonal-prefix attenuative pattern (kha khá, nho nhỏ) §7.61 p. 172; alliterative emphatic suffixes (sạch sẽ, sạch nhách, sạch sành sanh) §7.55–7.56 pp. 159–168; ironic -iếc suffix (sách siếc) §7.62 p. 173.
- Nguyễn, Đình-Hòa (1997). "Vietnamese: Tiếng Việt không son phấn." John Benjamins. — Kinship pronoun system: pp. 123–131. — Classifier loại-từ syntax: p. 95. — Negation chưa: p. 108. — Existential/possessive có (six functions): pp. 113–114. — Comparison constructions: pp. 122–123. — Final pragmatic particles: pp. 165–168. — Topic-comment, fronting, focus: pp. 209–228. — Negation system: pp. 233–235. — Reduplication (§3.7, pp. 44–57) — total reduplication for distribution (nhà nhà, ngày ngày) p. 45; tone-register harmony rule p. 46; back/front vowel alternation in alliteratives p. 47; /l-/ dominance in rhyming forms p. 49; emphatic alliterative suffixes (nhỏ nhắn, nhỏ nhặt, nhỏ nhẹ, nhỏ nhen) p. 51; ironic -iếc suffix (sách siếc, áo iếc, học hiếc) §3.7.6, p. 53.
- Ngo, Binh Nhu (2020). "Vietnamese: An Essential Grammar." Routledge. — Pre-verbal aspect markers and ordering: §4.3. — bị/được as evaluative predicates: §2.12. — Question formation (yes/no with không, hả, à and wh-in-situ): §6.2. — Reduplication (§4.2.3, pp. 130–137) — total reduplication for attenuation (đẹp đẹp, nhỏ nhỏ, trắng trắng) p. 130; tone-changed attenuative copies (âm ấm, kha khá, nho nhỏ) p. 131; coda-changed attenuatives with stop↔nasal alternation (đềm đẹp, tôn tốt, chằng chắc) p. 131; productive ironic -iếc suffix §4.2.3.6, p. 135; semantically opaque pseudo-redups (bâng khuâng, dửng dưng, mênh mông) p. 135.
- Phan, Trang (2024). "The Syntax of Vietnamese Tense, Aspect, and Negation." Routledge. — TAM hierarchy and pre-verbal marker ordering: Ch. 2. — Post-verbal markers as completive/resultative: Ch. 4, pp. 91–95. — Tense vs. adverb distinction (sẽ/đã/đang are heads; từng/vừa/sắp are adverbs): Ch. 5, p. 155.
- Hole, Daniel & Löbel, Elisabeth (eds.) (2013). "Linguistics of Vietnamese: An International Survey." De Gruyter Mouton (TiLSM 253). — Article system (một, những, các): Ch. 3 (Nguyễn Hùng Tưởng). — Focus particles chỉ, thậm chí, cả: Ch. 10 (Hole). — Passive reanalysis (bị/được as evaluative): Ch. 6 (Simpson & Hồ).
- Tran, Tri C. (2024). "Essential Vietnamese Grammar." Tuttle. — Adjective + meaningless intensifier syllable (nặng trịch, nhẹ hều, đắng nghét, ốm nhách): §7.3, p. 118.